Parmelija: geneeskrachtige eigenschappen en contra-indicaties

Parmelija is een korstmos. De nuttige eigenschappen van deze levende organismen werden al zeer lang toegepast. Ondanks het gebrek aan fundamentele kennis over de inwendige samenstelling van het korstmos, gebruikten de oude Grieken en middeleeuwse Europeanen al middelen op basis van Parmelija ter genezing.

In hongertijden werd Parmelija in sommige landen zelfs gegeten, ondanks de niet al te aangename smaak. En tijdens de Grote Vaderlandse Oorlog werden gewonden behandeld met zalven van Parmelijapoeder: men mengde vaseline met het geneesmiddel en bracht het aan op de benodigde plaatsen. Het effect was zeer goed.

Tot op heden maken de inwoners van noordelijke volkeren meel van het korstmos en bakken ze met toevoeging van andere granen speciale koekjes met Kerstmis. Ook maken ze door fermentatie een zure drank die ze, verdund met water, drinken.

Een zeer interessante toepassing van het korstmos als zoutvervanger. Zo conserveren de bewoners van noordelijke streken vlees door het te bestrooien en in te wrijven met Parmelijapoeder.

Chemische samenstelling

De chemische samenstelling van Parmelija is vrij grondig bestudeerd door biologen en scheikundigen. Het onderzoek begon al in de jaren '60 van de vorige eeuw en duurt tot op heden voort. Tegenwoordig is vastgesteld dat het korstmos rijk is aan een krachtig natuurlijk antibioticum - usninezuur, dat antibacteriële eigenschappen heeft en ook parasieten uit het lichaam kan verdrijven. In de samenstelling van Parmelija bevinden zich nog een aantal zuren (arbatinezuur, fumarprotocetrarinezuur en squamaatzuur). Ze kunnen ook infecties bestrijden, maar niet zo actief als usninezuur.

Parmelija kenmerkt zich door de aanwezigheid van een zeer grote hoeveelheid vitamine C, die bekend staat om zijn immuunstimulerende en antioxiderende werking en het vermogen om de werking van vrije radicalen te verminderen, wat een belemmering vormt voor processen van vroegtijdige veroudering van het lichaam.

Complexe koolhydraten, qua samenstelling vergelijkbaar met vezels, die componenten van het korstmos zijn, hebben een positieve invloed op de werking van de darmen en verbeteren de spijsverteringsactiviteit.

In het korstmos bevindt zich ook een hele groep polysachariden. Dat is onder andere lichenine, dat ook wel korstmoszetmeel wordt genoemd. Het vormt de celwanden van Parmelija en het gunstige effect voor de mens is een omhullende werking. Ook behoren isolichenine en evinine tot deze groep.

Nog een nuttige groep stoffen in de samenstelling van het korstmos zijn mineralen, met name fosfor, calcium en kalium. Ze zijn verplichte deelnemers aan alle stofwisselingsprocessen die in het menselijk lichaam plaatsvinden.

De lijst van in Parmelia aangetroffen stoffen wordt afgesloten met een niet bijzonder grote hoeveelheid as, vetten en eiwitverbindingen.

Hoe ziet het eruit en waar groeit het

Parmelia behoort tot een bijzondere groep levende organismen die een symbiose vormen van groene algen en schimmels. Het is een vorm van samenleven waarbij elke partner de andere voedt. Hun relatie is wederzijds voordelig, waardoor zowel de algen als de schimmels de benodigde voedingsstoffen krijgen en zich beter ontwikkelen.

Het korstmos is niet verdeeld in samenstellende delen – zoals bijvoorbeeld kruidachtige planten in wortel, stengel en bladeren. Het lichaam van het korstmos wordt thallus genoemd; het is vrij stevig en vormt een kolonie van leerachtige vertakte lobben, die zowel breed als smal kunnen zijn. Ze zijn sterk ingesneden, kaal, en hun oppervlak kan zowel glad als gerimpeld zijn. De lobben zijn naar het licht gericht, en op hun bovenoppervlak bevinden zich vruchtlichamen, of apotheciën. De sporen van het korstmos zijn kleurloos, hebben een langwerpige vorm en zien eruit als een brede ellips. Onbeweeglijke sporen, conidiën genaamd, kunnen recht, cilindrisch of spoelvormig zijn.

Parmelia groeit op stammen en takken van bomen, zonder zich daarbij bijzonder te onderscheiden of het naald- of loofbomen zijn. Zij is goed in staat zich vast te hechten aan dood hout, kreupelhout, hekken, muren van verschillende gebouwen en zelfs rotsachtige bodem, waarbij zij de voorkeur geeft aan goed verlichte, aan de zon blootgestelde plaatsen.

De lobben van het korstmos kunnen zowel tegen de ondergrond waarop het groeit aanliggen als naar het licht opstijgen. Het thallus zelf hecht zich vrij stevig vast aan het substraat waarop het groeit.

Parmelia stelt absoluut geen eisen aan de bodem en de ecologische omstandigheden – zij wordt niet afgeschrikt door milieuvervuiling. Het is een typische vertegenwoordiger van de woestijn-steppe natuurlijke omgeving en berggebieden; de belangrijkste kolonies komen voor in beide hemisferen van de aarde in een tropisch klimaat, hoewel het korstmos in staat is ook noordelijkere gebieden tot aan het noordpoolgebied te koloniseren. Zij geeft de voorkeur aan zilte bodems. Op het grondgebied van Rusland groeit zij in de zuidelijke en zuidoostelijke regio's.

Soorten

In totaal zijn er in de natuur, volgens verschillende bronnen, 80 tot 90 soorten Parmelia. Afgezien van de twee belangrijkste – Parmelia sulcata en Parmelia vagans – komen de overige uiterst zelden voor.

Parmelia sulcata is een korstmos dat geclassificeerd wordt als bladvormig. De onregelmatige rozetten ervan bedekken vaak het levende hout van loofbomen, waarvan het de voorkeur geeft aan berk en esp, evenals de stammen en takken van dennen, sparren en andere naaldbomen. Ook in het bos vestigt het korstmos zich vaak op dood hout van kreupelhout.

Parmelia dringt ook door tot in woonplaatsen, op erven, zelfs in grote steden, omdat zij noch auto-uitlaatgassen, noch industriële emissies vreest. Zij is onverschillig tegenover ecologische omstandigheden. Hekken van latten, houten muren van huizen en schuren worden vaak aangetast door uitgroeisels van het thallus van Parmelia sulcata. Dit korstmos is zo pretentieloos dat het zich rustig vestigt, zelfs op behandeld hout.

Het thallus van de Parmelia kan blauwigrijs, grijsgroenachtig zijn, en in droge tijden of winter lichtgrijs, qua uiterlijk gerimpeld-netvormig, met krullerige lobben. De lengte van elke afzonderlijke lob is niet meer dan 2 cm, ze zijn sterk ingesneden.

In hoogte wordt dit korstmos niet meer dan 4–6 cm, en de diameter van elk afzonderlijk thallus is 5 tot 15 cm.

De zwervende Parmelia verschilt van de gegroefde door de grootte: hij is iets kleiner en wordt niet hoger dan 3–5 cm. Bovendien ziet hij er sierlijker uit door de vorm van het bovengrondse deel – het is niet lobbig zoals bij de gegroefde, maar gevorkt vertakt – dus smal, bovendien ook nog gedraaid. Maar na een regenbui zwellen de ‘vorkjes’ op, ontvouwen zich en worden dikker en massiever.

In het leven hecht deze Parmelia-soort zich niet zo stevig als de gegroefde. Als er een sterke wind opsteekt, worden er gemakkelijk hele stukken thallus losgerukt en over flinke afstanden verplaatst, waar de zwervende Parmelia zich dan vestigt. Dankzij deze voortplantingswijze heeft ze haar naam gekregen.

Oogst en opslag

Voor medicinaal gebruik wordt het hele thallus van de Parmelia verzameld. De verzameling begint eind april en duurt de hele mei. Verzamel zeker bij droog weer, wanneer het thallus droog is, niet doordrenkt met vocht.

Het thallus wordt van het substraat gescheiden en uitgespreid om te drogen. In tegenstelling tot veel geneeskrachtige planten is Parmelia niet bang om in de zon te drogen en verliest het daarbij geen heilzame eigenschappen. Men kan het materiaal ook in de schaduw uitspreiden, maar daar moet wel luchtstroming zijn. Het materiaal droogt niet langer dan 3 dagen. De gereedheid is te zien aan de kleur: het wordt bruin.

Het gedroogde materiaal van het korstmos heeft vrijwel geen geur. De smaak is bitter en zelfs een beetje scherp, de nasmaak is enigszins slijmerig.

Het gedroogde materiaal wordt bewaard in papieren zakken of katoenen zakjes gedurende 3–4 jaar zonder verlies van biologische activiteit. Na deze termijn beginnen de heilzame stoffen zeer snel hun kracht te verliezen. Het materiaal wordt vlak voor de bereiding van geneeskrachtige mengsels vermalen.

Geneeskrachtige eigenschappen van Parmelija

De geneeskrachtige capaciteiten van Parmelia worden tegenwoordig erkend door zowel de volksgeneeskunde als de officiële geneeskunde. Sinds de 18e eeuw is ze officieel opgenomen in de farmacopeeën van veel Europese landen en Japan.

Van de tientallen soorten is er slechts één geschikt voor medicinale doeleinden – de zwervende Parmelia. Haar tweede volksnaam is ‘wondkruid’.

Op basis van het uit het korstmos geïsoleerde usninezuur is zelfs het farmaceutische preparaat ‘Binan’ ontwikkeld (in wezen is het het natriumzout van usninezuur). Dit medicijn heeft bacteriostatische eigenschappen en kan zelfs in lage concentratie de veroorzakers van tuberculose doden. Het werkt zowel op bacteriën als op een aantal schimmels.

1. Dankzij de stoffen in Parmelia heeft het een antiseptische, antioxiderende en bacteriedodende werking op het menselijk lichaam. Bovendien omvatten de mogelijkheden van het korstmos het vermogen om het immuunsysteem te stimuleren, bloedingen te stoppen, wonden te genezen en parasieten te verdrijven.
2. Middelen van Parmelia worden gebruikt om aandoeningen van de luchtwegen te behandelen; het is bijzonder effectief bij het verlichten van hoest vanwege de slijmoplossende werking. Als behandel- en preventiemiddel wordt het korstmos gebruikt bij acute luchtweginfecties en griep – dankzij de algemeen versterkende en immuunstimulerende effecten. Dezelfde eigenschappen van Parmelia worden toegepast bij infectieziekten – geneesmiddelen op basis ervan worden opgenomen in een complexe therapie.
3. Afkooksels van het korstmos worden voorgeschreven voor inwendig gebruik bij maagzweren, dyspepsie, acute colitis en enterocolitis en nog een aantal andere aandoeningen van het spijsverteringsstelsel.
4. Hart- en vaatziekten – nog een toepassingsgebied van het korstmos.
5. Er zijn aanwijzingen dat het korstmos ook zeer gunstig is voor het zenuwstelsel, omdat het een kalmerend effect heeft.
6. De wondhelende, ontstekingsremmende en bloedstelpende eigenschappen van het korstmos worden gebruikt voor het spoelen van etterende wonden, brandwonden, bevriezingen, decubitus en zweren. Bij bloedend tandvlees wordt de mond gespoeld met een afkooksel.
7. Middelen van het korstmos worden ook gebruikt voor delicate problemen – zo worden ze gebruikt bij bacteriële blaasontsteking in de vorm van spoeling. En bij aambeien kan men badjes of kompressen nemen – ook dat geeft een goed effect.
8. Naast zuiver geneeskrachtige eigenschappen wordt Parmelia ook gebruikt voor algemeen versterkende doeleinden. Dankzij de middelen die ervan worden bereid, kan het lichaam worden gereinigd van schadelijke microben en worden voorzien van vitamines, wat de algehele weerstand van de mens verhoogt, niet alleen tegen infecties maar ook tegen niet-infectieuze aandoeningen, en het herstel versnelt.

Parmelija in de volksgeneeskunde

Kruidendokters hebben van oudsher geleerd om met behulp van het korstmos verschillende inwendige ziekten te genezen, in de eerste plaats van de luchtwegen: hardnekkige hoest en tuberculose. Zo is het behandelen van tuberculose met Parmelia een alledaagse praktijk bij de bergvolken van Kirgizië en Kazachstan, waarvoor zij een afkooksel met melk bereiden. De medicinale plant kalmeert goed ontstoken slijmvliezen in de luchtwegen.

Ziekten die verband houden met spijsverteringsstoornissen, zoals acute colitis, verschillende dyspepsieën, darmziekten, zijn ook vatbaar voor preparaten van het korstmos bereid door volksgenezers.

Genezers schreven van oudsher middelen van Parmelia voor om de immuniteit van het lichaam tijdens ziekte te ondersteunen, behandelden etterende wonden, zweren en brandwonden met afkooksels. Historisch is het bekend dat nog vóór de Oktoberrevolutie in de Oeral onder de kozakken Parmelia bekend stond als een geneesmiddel dat bloed aanzienlijk sneller stopte dan andere middelen. Tegenwoordig worden slecht genezende etterende wonden ingesmeerd met een speciaal preparaat – een pasta op basis van vaseline.

Traditionele geneeskunde gebruikt korstmos hetzij als een enkel middel, apart, of in combinatie met goudsbloem, hysop en kaasjeskruid. Dit verhoogt de antibacteriële en antivirale eigenschappen.

Om alle geneeskrachtige stoffen van het korstmos te behouden, moet u de preparaten op de juiste manier bereiden. Dat betekent dat u ze niet te lang mag koken, en het is nog beter om ze alleen in een waterbad te verhitten, zodat de biologisch actieve componenten in maximale hoeveelheid behouden blijven. Overgekookte middelen zullen geen kwaad doen, maar ze zullen ook geen genezing brengen.

Bij het starten van een behandeling met korstmos moet u bedenken: het kan niet als een zelfstandig geneesmiddel worden gebruikt, ondanks de vele nuttige geneeskrachtige eigenschappen. Het is beter om het alleen in het kader van een combinatietherapie te gebruiken, na overleg met een arts.

In Japan, en ook in het progressieve beschaafde Europa (in landen als Frankrijk en Duitsland) wordt gedroogd en tot poeder vermalen korstmos aan meel voor het bakken toegevoegd, en het wordt ook over vleesgerechten gestrooid tijdens de bereiding.

Parmelia heeft een bijzonderheid – in heet water zwelt het op en na afkoelen verandert het in een gelei, wat wordt gebruikt voor het bereiden van medicinale kissels. De bitterheid kan worden onderdrukt met vruchtensap. Met korstmospoeder wordt zelfs marmelade en gelei van fruit- of bessensap gemaakt.

Bij tuberculose

Dit is precies het recept dat veel wordt gebruikt door Kazachse en Kirgizische bergbewoners. Doe 3 eetlepels gedroogde gemalen parmelia in een pan met een dikke bodem. Giet 0,5 liter melk in dezelfde pan. Breng aan de kook en laat, na het vuur te hebben verlaagd, het mengsel 15 minuten op laag vuur sudderen. Haal van het vuur, laat afkoelen, zeef en neem driemaal daags een derde glas. Het helpt ook om hoest te verlichten bij verkoudheid, bronchitis en longontsteking.

Tegen hardnekkige hoest

Doe 1 eetlepel gedroogde gemalen parmelia in een geëmailleerde pan, giet er 1 liter water bij en breng aan de kook. Zet dan het vuur op de laagste stand en laat het 20 minuten koken. Zorg ervoor dat de vloeistof niet te hevig borrelt en niet wegkookt, omdat het wenselijk is de oorspronkelijke hoeveelheid te behouden. Haal van het vuur, zeef, laat afkoelen, giet in een glazen of porseleinen bak en drink driemaal daags een derde glas, een halfuur voor het ontbijt, de lunch en het diner. Ga door met de behandeling tot de hoest volledig is verdwenen.

Voor kinderen tegen hoest

Het middel voor de behandeling van hoest bij jonge kinderen wordt niet volgens hetzelfde recept bereid als voor volwassenen. Neem 1 eetlepel gedroogd kruid, giet er 1 liter gekookt water bij en plaats het mengsel een paar uur in een waterbad. Haal van het vuur, zeef. Geef het medicijn 3 keer per dag een derde glas aan kinderen. Voor een betere opname van het middel en een beter effect, drink het een halfuur voor de maaltijd. Bewaar het medicijn in de koelkast en warm het voor gebruik op tot een warme temperatuur. Als u hoest op deze manier behandelt, zal het sneller overgaan.

Als er na inname van het mengsel plotseling huiduitslag bij het kind optreedt, moet de behandeling worden gestaakt. Het is heel goed mogelijk dat het kind allergisch is voor korstmos.

Voor de behandeling van wonden

Voor de bereiding van het middel: doe 5 eetlepels gedroogd, fijngemaakt korstmos in een pannetje, giet er 0,5 liter water bij en breng het op hoog vuur aan de kook. Zet het vuur dan iets lager en laat het ongeveer 20 minuten goed doorkoken. Laat het vervolgens met gesloten deksel trekken tot het helemaal is afgekoeld. Pas dan zeven en gebruiken voor het spoelen van complexe wonden, trofische ulcera of maak kompressen op basis van het mengsel. Behandel tot de wond genezen is.

Bij grote wondoppervlakten is het nuttig om het verbandmateriaal met dit mengsel te bevochtigen en te verbinden.

Bij spijsverteringsproblemen

Om diarree, colitis of enterocolitis te genezen, moet u 3 theelepels droog korstmosmateriaal bereiden. Doe het in een geglazuurde pan, giet er 300 ml net gekookt water bij, zet op het vuur en laat nog 10 minuten op laag vuur koken. Haal het van het vuur en laat het 2 uur trekken, daarna zeven. Drink het bereide middel 1 eetlepel voor de maaltijd, 3-4 keer per dag. Bewaar het niet langer dan een paar dagen in de koelkast. De behandelingskuur mag niet langer dan een maand worden voortgezet.

Tegen maagaandoeningen

Bij maagzweren tijdens remissie ter preventie van een exacerbatie kunt u een aftreksel van korstmos drinken. Neem 3 theelepels fijngemaakt gedroogd korstmos en meng het met 200 ml net gekookt water. Dek af en laat 2 uur trekken, daarna filteren en 1 eetlepel innemen. Het is het beste om het 30 minuten voor de maaltijd te drinken. De duur van de kuur is minimaal 5 en maximaal 20 dagen. Dankzij de geleiachtige consistentie herstelt het aftreksel snel het slijmvlies en verbetert het de spijsvertering.

Wondpasta

U heeft een paar eetlepels lampolie (gezuiverde vaseline) nodig, die u mengt met zeer fijn korstmossenpoeder. Voeg Parmelia toe tot u een mengsel krijgt met de consistentie van dikke zure room. Breng de resulterende pasta 's nachts aan op etterende wonden, zweren, dek af met een gaaskompres dat u met een verband vastzet. Vóór het aanbrengen van de pasta kunt u de zweer of wond het beste behandelen met een vloeibaar preparaat van Parmelia - een afkooksel of aftreksel.

Maagstroop

Dit middel is omslachtig om te bereiden, in verschillende stappen, maar het helpt goed om het maagslijmvlies te herstellen bij gastritis en maagzweren.

Giet een glas water op kamertemperatuur over 15 g gedroogd korstmosmateriaal. Laat het 10-15 minuten weken. Kook dit mengsel vervolgens 2 minuten en laat het 2 uur trekken. Zeef het, zet de vloeistof apart en giet een glas water over de pulp. Herhaal de procedure: 2 minuten koken en 2 uur laten trekken. Zeef opnieuw, voeg beide vloeistoffen samen en voeg 0,5 kg suiker en honing toe. Verhit het mengsel vervolgens in een waterbad, onder voortdurend roeren, tot de honing en suiker volledig zijn opgelost.

Giet het bereide middel in een schone, droge glazen pot, dek af met een deksel en bewaar in de koelkast. Neem na elke maaltijd een halve theelepel.

Soorten geneeskrachtige bereidingen

U kunt geneeskrachtige preparaten op basis van korstmos zelf thuis bereiden. Dit kunnen tincturen, afkooksels, aftreksels of thee zijn. Wanneer u begint met het bereiden van huismiddeltjes, moet u er rekening mee houden dat Parmelia vloeistoffen en dus ook het gebruikte keukengerei bruin-oranje kleurt. Deze kleurstelling is vaak moeilijk of niet volledig te verwijderen. Gebruik daarom een pan of steelpannetje dat u niet erg vindt als het van binnen donker wordt. Omdat de geneesmiddelen op basis van Parmelia een scherpe, bittere smaak hebben, kunt u ze innemen met honing, suiker of jam. Bij hoest wordt honing sterk aanbevolen.

U mag niet vergeten dat middelen van Parmelia niet alleen therapeutisch kunnen zijn, maar ook een uitstekend preventief middel. Liefhebbers van een gezonde levensstijl nemen ze vaak op in hun dieet om de afweer van het lichaam te versterken.

Het gebruik van preparaten van korstmos wordt aanbevolen voor degenen die het grootste deel van de dag in ruimtes met airconditioning doorbrengen, die de slijmvliezen van de keel en bronchiën uitdrogen. Dergelijke middelen zijn nuttig voor sprekers, zangers, leraren – kortom voor iedereen wiens werk gepaard gaat met constante spanning van de stembanden. Parmelia wordt aanbevolen als de stem overslaat.

Aftreksel

Om een aftreksel te bereiden, moet u 1 eetlepel korstmos met een kop kokend water overgieten en 2 uur laten trekken. Het vat waarin de oplossing trekt, moet u voor warmte inpakken. Filter het en drink bij diarree 1 eetlepel 30 minuten voor de maaltijd.

Tinctuur

Giet 100 g gedroogd korstmos met 200 ml alcohol. Laat het middel een week in een glazen vat op een donkere plaats trekken. Zeef het en neem het in tijdens periodes van hoestaanvallen. De dosering is 15 druppels.

Afkooksel

Afkooksel is de meest voorkomende medicinale vorm van korstmos. Het wordt zowel met water als met melk bereid.

Met melk. U moet 6 eetlepels korstmos nemen en dit met 1 liter melk overgieten. Laat het mengsel 20 tot 25 minuten op een waterbad sudderen. Zeef het – en het middel is klaar voor gebruik. Drink het 20 minuten voor elke maaltijd, een derde glas. Het verlicht hoest, zelfs bij tuberculose.

Met water. Overgiet 1 eetlepel korstmos met kokend water en plaats het op een waterbad. Zodra het kookt, laat u het 5 minuten staan en haalt u het van het vuur. Laat het mengsel 1–2 uur trekken. Zeef het en drink het met toevoeging van honing. Bewaar het afkooksel in de koelkast, maar warm het licht op voor gebruik. Behandel uzelf minstens een maand.

Thee

Als er geen ernstige ziekte is vastgesteld en de verkoudheid mild is, helpt thee op basis van korstmos. U moet 1 theelepel Parmelia overgieten met een kop kokend water en het mengsel ongeveer een half uur op een waterbad laten sudderen. Drink de thee voor het slapengaan, met honing erbij.

Contra-indicaties voor gebruik

Parmelia is een volkomen onschadelijk en niet-toxisch geneesmiddel. Het kan zelfs worden gebruikt bij kinderen vanaf 6 jaar – uiteraard bereid op een voor het kind geschikte manier. De dosis moet dan worden berekend op basis van het feit dat een volwassen dosis van 1 eetlepel wordt vervangen door 1 theelepel. Voor kinderen jonger dan 6 jaar wordt korstmos niet voorgeschreven.

Allergische reacties erop komen uiterst zelden voor en manifesteren zich als uitslag in de vorm van netelroos en jeukende huid. Indien dergelijke tekenen worden opgemerkt, betekent dit dat de patiënt een individuele intolerantie voor Parmelia heeft. Het gebruik van preparaten op basis hiervan moet worden gestaakt en de symptomen zullen snel verdwijnen.

Patiënten die lijden aan hypertensie moeten bijzonder voorzichtig zijn bij het innemen van geneesmiddelen op basis van het korstmos. Overleg met de behandelend arts is verplicht.

Aangezien de invloed van Parmelia op de gezondheid en ontwikkeling van de ongeboren baby nog niet is onderzocht, mogen middelen ervan niet worden gebruikt door zwangere en zogende moeders.

Er moet aan de regel worden herinnerd: voordat u een eigen beslissing neemt om te beginnen met de behandeling met preparaten van een of ander geneeskrachtig kruid, is het noodzakelijk om altijd een arts te raadplegen. Dit geldt ook voor Parmelia.

Foto van Parmelia