Zwarte rammenas: gunstige eigenschappen en contra-indicaties

Tegenwoordig behoort rammenas tot de enigszins vergeten producten. En dat overigens volkomen onterecht, want hij bevat veel vitaminen en mineralen. Tegelijkertijd bevat hij heel weinig calorieën.

Het verschil tussen zwarte en groene rammenas

Vanuit botanisch oogpunt behoort elke rammenas tot de koolfamilie. Zowel de zwarte als de groene zijn slechts variëteiten van een vrij groot geslacht, waartoe ook de door iedereen geliefde voorjaarsradijs en de Japanse daikon behoren, die pas recent aan populariteit wint.

Zwarte rammenas is een traditioneel product van de Slavische keuken. De groene daarentegen wordt vaak Margilanse genoemd, omdat zij afkomstig is uit Oezbekistan, waar zij voor het eerst werd gekweekt in de stad Margilan. Tegenwoordig groeit zij in heel Azië, maar het meest wordt zij verbouwd in Oezbekistan, China, Zuid-Korea en Japan.

Beide variëteiten bevatten veel vitaminen en worden als gezond beschouwd. Zwarte rammenas heeft echter een scherpere en uitgesproken smaak. De groene rammenas is milder en wordt daarom veel vaker in de keuken gebruikt.

De smaakeigenschappen van deze wortelgroente maken het mogelijk om er de meest uiteenlopende gerechten van te bereiden, met culinaire bereidingswijzen zoals bakken, stoven, marineren enz. Zwarte rammenas wordt vaker als geneesmiddel gebruikt; in de keuken wordt hij hoofdzakelijk rauw gebruikt voor het bereiden van gerechten.

Welke rammenas is gezonder: zwarte of groene

Hoewel groene rammenas qua smaak iets milder is, is zwarte in werkelijkheid gezonder. Zijn scherpheid is het gevolg van een hoger gehalte aan etherische oliën. Ook bevat hij meer ijzer, kalium en magnesium dan de groene. Bovendien geldt zwarte rammenas als koploper wat betreft het gehalte aan aminozuren, die nodig zijn voor het correct functioneren van alle systemen in het algemeen en voor het versterken van de immuniteit in het bijzonder. Ook bevat zwarte rammenas organische zuren die de stofwisseling stimuleren en helpen om overtollige vetten en ‘slechte’ cholesterol letterlijk uit de weefsels en het bloed te verdrijven.

In groene rammenas komen deze componenten in mindere mate voor, waardoor deze minder nuttig is. Ze werkt echter milder; de aangenamere smaak komt doordat er minder stoffen in zitten die een verhoogde maagzuurproductie veroorzaken. Daarom kunt u groene rammenas, anders dan zwarte rammenas, gerust eten, zelfs bij gastritis.

Samenstelling en caloriegehalte

Zwarte rammenas wordt beschouwd als een wortelgewas met een lage energetische waarde – slechts 36 kcal per 100 g. Het unieke chemische profiel maakt deze echter een uitstekend middel voor de behandeling van virale infecties, reuma en gewrichtspijnen. Dankzij de aanwezigheid van al deze stoffen wordt deze op grote schaal toegepast in de cosmetica en de volksgeneeskunde.

Zwarte rammenas bevat de volgende stoffen:

1. Glycosiden. Dit zijn stoffen met antimicrobiële eigenschappen.
2. Lysozym. Een natuurlijke antibacteriële stof die de ontwikkeling van bacteriën en zelfs bepaalde soorten schimmels remt.
3. Fytonciden. Ze hebben antiseptische en immunomodulerende eigenschappen.
4. Mosterdoliën. Ze geven het wortelgewas de kenmerkende bitterheid, hoewel ze in principe ook als nuttig worden beschouwd.
5. Mineralen, waaronder fosfor (versnelt het metabolisme en verbetert de cognitieve functies), zink, dat ontstekingsremmende eigenschappen heeft, en calcium, dat de bloeddruk normaliseert. Daarnaast bevat rammenas kalium, ijzer (noodzakelijk voor een normale bloedsomloop), natrium enz.
6. Ascorbinezuur, vitamines uit de B-groep (riboflavine, thiamine, foliumzuur), K en A (retinol). Al deze stoffen zijn vooral in het koude seizoen noodzakelijk voor het normaliseren van de stofwisseling, het verbeteren van de toestand van de bloedvaten en een goede werking van het zenuwstelsel.

Bovendien bevat zwarte rammenas veel vezels, die bijdragen aan het reinigen van de darmen en een betere spijsvertering. U moet er echter voorzichtig mee omgaan. Het is namelijk een vrij grove vezel, die niet voor iedereen geschikt is, omdat deze aandoeningen van het maag-darmkanaal kan uitlokken – op voorwaarde dat iemand al problemen heeft (bijvoorbeeld een exacerbatie van een chronische vorm van gastritis). Bovendien raden diëtisten vanwege de bitterheid, die door de genoemde oliën wordt veroorzaakt, aan om rammenas niet vaker dan 3 keer per week in het dieet op te nemen.

Gunstige eigenschappen van zwarte rammenas

Algemene voordelen

De genezende eigenschappen van zwarte rammenas waren al in de oudheid bekend. Modern onderzoek heeft alleen bevestigd wat artsen en volksgenezers in de oudheid al wisten. Zwarte rammenas heeft ontstekingsremmende eigenschappen, en dit komt deels door het gehalte aan fytonciden, die natuurlijke antibiotica kunnen worden genoemd.

Zwarte rammenas:

1. Helpt bij de behandeling van bronchitis en acute virale luchtweginfecties die gepaard gaan met hoesten.
2. Werkt preventief tegen virale aandoeningen, omdat het het immuunsysteem van het lichaam versterkt en het van energie voorziet.
3. Reguleert de vetstofwisseling en voorkomt de vorming van cholesterolplaques.
4. Bevat actieve verbindingen die nodig zijn voor het versterken van de vaatwanden, wat helpt om hart- en vaatziekten te voorkomen.
5. Dankzij de aanwezigheid van vezels helpt het de spijsvertering te verbeteren en dysbiose te voorkomen, omdat dergelijke voedingsvezels dienen als voedsel voor nuttige micro-organismen.

Er bestaat ook een theorie dat regelmatige consumptie van zwarte radijssap helpt om galstenen te verwijderen, maar deze is niet wetenschappelijk bevestigd. Bovendien kunnen lang niet alle stenen zonder operatie worden verwijderd vanwege hun grootte en chemische samenstelling. Over het algemeen zijn artsen vaak van mening dat het beter is om niet het vruchtvlees met overtollige vezels te consumeren, maar het sap. Het bevat allezelfde heilzame stoffen, maar veroorzaakt geen winderigheid en een opgeblazen gevoel.

Voor vrouwen

Voor dames is zwarte radijs interessant omdat het helpt bij het afvallen. Bovendien verbeteren de erin aanwezige componenten de vetstofwisseling, verminderen ze de hoeveelheid schadelijke lipoproteïnen en helpen ze bij het bestrijden van overgewicht.

Dankzij de samenstelling heeft zwarte radijs ook een antibacteriële werking, waardoor het kan worden gebruikt bij de behandeling van inflammatoire gynaecologische aandoeningen. Bovendien normaliseert deze wortelgroente de hormonale balans en helpt het pijn bij PMS te verlichten. Ten slotte is de siroop een uitstekend geneesmiddel tegen blaasontsteking.

Voor mannen

Aangezien mannen vaker last hebben van hart- en vaatziekten die verband houden met een hoog gehalte aan slechte cholesterol, wordt hen ook aangeraden om zwarte radijs te consumeren – voornamelijk als preventief middel tegen vroege hartinfarcten. Deze wortelgroente bevat componenten met ontstekingsremmende eigenschappen, waardoor prostatitis effectief kan worden behandeld en de ontwikkeling van tumoren kan worden voorkomen.

Tijdens de zwangerschap

Natuurlijk kan radijs zeer nuttig zijn voor aanstaande moeders, vooral in het tussenseizoen, omdat het veel vitamines en mineralen bevat. Het bevat echter ook etherische oliën en enkele andere componenten die de baarmoedertonus kunnen verhogen, wat vaak leidt tot een miskraam of vroeggeboorte. Om de hoeveelheid van dergelijke componenten te verminderen, kan radijs worden gestoofd met groenten of worden gebakken. Desalniettemin is het nog steeds nodig om vooraf een arts te raadplegen.

Tijdens de borstvoeding

Voor een vrouw in de postpartumperiode kan zwarte radijs nuttig zijn omdat het het lichaam voorziet van alle benodigde vitamines en mineralen. Bovendien is bewezen dat consumptie van dit product helpt de melkproductie te verhogen en de toevoer naar de melkkanalen te vergemakkelijken. Niettemin, omdat de baby negatief kan reageren op de stoffen in deze wortelgroente, is het gecontra-indiceerd om zwarte radijs te consumeren totdat de baby twee maanden oud is.

Daarna kan radijs worden gebruikt om de toevoer van moedermelk te verhogen. Neem hiervoor het sap van de wortelgroente, gemengd in gelijke verhoudingen met gekookt water. Om de smaak te verbeteren, kan er wat honing aan worden toegevoegd. Eenmaal per dag moet u 1 eetlepel van dit mengsel nemen om de lactatie te bevorderen.

Voor kinderen

Hoewel rammenas veel nuttige stoffen bevat, wordt deze niet aan kinderen onder de twee jaar gegeven, omdat hun spijsverteringsstelsel nog niet klaar is voor producten met een dergelijk gehalte aan etherische oliën. In de vorm van vruchtvlees wordt rammenas vanaf 3–4 jaar gegeven, alleen wanneer het kind ziek is.

Bij gewichtsverlies

Zwarte rammenas kan niet de basis van een mono-dieet vormen, omdat deze alleen de maagzuurproductie stimuleert en de eetlust opwekt. Maar men voegt hem toe aan verschillende gerechten zoals salades, waaronder vleessalades op basis van gekookte kippenborst. Enerzijds verbetert hij de smaak van het gerecht, anderzijds bevat hij stoffen die de stofwisseling versnellen, zodat de aanwezigheid ervan in het voedingspatroon helpt om overtollig gewicht te verliezen. In de regel wordt zwarte rammenas, zodat al deze stoffen beter worden opgenomen, in de vorm van sap gebruikt (dit belast de alvleesklier minder sterk dan het vruchtvlees).

Maar rammenas kan ook als uitwendig middel voor de behandeling van cellulitis worden gebruikt. Daarvoor wordt het vruchtvlees gemengd met fijn zeezout en honing en gebruikt als mengsel voor een klassieke bodywrap, waarbij het 30 minuten onder plasticfolie op de huid blijft zitten. Het middel mag niet worden gebruikt bij wondjes op de huid.

De voordelen van zwarte rammenassap

Zwarte rammenas is een middel dat nuttig is bij vele aandoeningen. Vaak wordt het inwendig gebruikt in de vorm van sap. Het is vooral bekend als een slijmoplossend middel dat zowel bij bronchitis als bij acute virale luchtweginfecties met ernstige hoest wordt ingenomen. Het is echter ook doeltreffend bij de behandeling van ontstekingsziekten van de galblaas en de lever. Men mag het alleen drinken na overleg met een arts, omdat een dergelijk middel een aantal contra-indicaties heeft (waaronder hart- en vaatziekten).

Als het sap van zwarte rammenas echter als uitwendig geneesmiddel wordt gebruikt, zijn er veel minder beperkingen – in hoofdzaak een individuele verhoogde gevoeligheid voor de bestanddelen ervan. Rammenassap is een uitstekend inwrijfmiddel bij reuma, en kompressen ermee helpen vaak bij jicht en radiculitis.

Er zijn onderzoeken die hebben aangetoond dat sap van zwarte rammenas kan worden gebruikt voor de genezing van zweren en etterige wonden.

Sap van zwarte rammenas kan direct voor de voorraad worden bereid. Uit 10 kg van het wortelgewas moet ongeveer 3 liter sap worden verkregen. Het moet in de koelkast worden bewaard in een houder met een goed sluitend deksel, omdat de geur niet al te aangenaam is.

Zwarte rammenas in de geneeskunde

In de reguliere geneeskunde werd zwarte rammenas lange tijd vooral toegepast als middel tegen hoest. Er is echter aangetoond dat deze ook nuttig kan zijn bij andere aandoeningen, bijvoorbeeld bij diabetes en jicht.

Bij diabetes mellitus

Zwarte rammenas bevat nogal wat nuttige stoffen, waaronder organische zuren, vitaminen, macro- en micro-elementen en enzymen. Deze normaliseren de stofwisseling en verbeteren de spijsvertering, en alles tezamen helpt dit om overtollig gewicht te verliezen. Zelfs de etherische oliën die de bittere smaak en de kenmerkende geur veroorzaken, hebben nuttige eigenschappen en helpen de bloedsuikerspiegel te normaliseren.

Zwarte rammenas kan bij de behandeling van diabetes op verschillende manieren worden gebruikt:

1. Het sap in zuivere vorm is op zichzelf een geneesmiddel; u moet het voor de hoofdmaaltijden drinken, drie keer per dag 1 theelepel.
2. Sap dat in gelijke verhouding met honing is gemengd, gebruikt u ook drie keer per dag, maar dan 1 eetlepel en een uur voor de maaltijd.
3. Een samengesteld middel bestaande uit één deel rammenassap, één deel wortelsap en twee delen melk. U mag het slechts twee keer per dag drinken, 's ochtends en 's avonds, direct voor de maaltijd, 1 eetlepel.

Met het gangbare volksrecept waarbij men rammenas raspt, er vervolgens wat suiker aan toevoegt en het 8 uur laat trekken, dient u bij deze aandoening voorzichtig te zijn. Het is beter om geraspte rammenas gewoon in salades, ovenschotels en soepen te gebruiken, mits er geen contra-indicaties zijn. In ieder geval dient u een arts te raadplegen voordat u met de behandeling begint.

Belangrijk: de glykemische index van zwarte rammenas — 10 eenheden.

Bij pancreatitis

Bij acute pancreatitis zijn groenten die veel etherische oliën bevatten gecontra-indiceerd. Dit geldt ook voor rammenas. Maar bij deze aandoening mag u rammenas ook bij chronische pancreatitis niet gebruiken, omdat deze door de etherische oliën en vezels de activiteit van de alvleesklier te sterk verhoogt.

Bij jicht

Bij deze aandoening gebruikt u het vruchtvlees van zwarte rammenas als een verwarmend kompres. Hiervoor wikkelt u de pulp, verkregen na het raspen van de wortel en het uitpersen van het sap, in gaas en legt u deze gedurende 15–20 minuten op het aangedane gewricht. Dit helpt de pijn te verlichten.

Recepten uit de volksgeneeskunde op basis van zwarte rammenas

In recepten uit de volksgeneeskunde wordt meestal sap van zwarte rammenas of siroop van dit wortelgewas gebruikt. Er zijn de volgende manieren om dit geneeskrachtige middel te bereiden:

1. Traditionele methode. Neem een grote rammenas, was deze en snijd voorzichtig de bovenkant samen met het loof eraf met een scherp mes. Maak vervolgens een uitholling in het vruchtvlees; deze moet zo groot zijn dat er 1 eetlepel honing in past (bij voorkeur lindehoning) en er nog wat ruimte overblijft voor het vrijkomende sap. Sluit de voorbereide rammenas af met het afgesneden bovenstuk in plaats van een dekseltje en laat hem 10 uur op een donkere plaats staan. Daarna kunt u de siroop die binnenin is ontstaan gebruiken voor de behandeling van hoest: 1 eetlepel per dag voor het ontbijt, de lunch en het avondeten. Gooi de rammenas niet weg, maar voeg een nieuwe portie honing toe zodat er opnieuw siroop ontstaat. U kunt de groente drie dagen gebruiken, daarna moet u hem vervangen.
2. Siroop bij acute virale luchtweginfecties. Een grote zwarte rammenas wordt gewassen en schoongemaakt. Vervolgens wordt het vruchtvlees in kleine blokjes gesneden en in een pot van een liter gedaan. Doe er 2 eetlepels honing bij en laat dit middel minstens een etmaal staan. Dek de pot niet af met een deksel, maar met een dubbelgevouwen gaasdoekje. Neem de verkregen siroop 1 theelepel voor elke maaltijd in.
3. De snelmethode wordt gebruikt wanneer er geen tijd is om de siroop lang te laten trekken. U wast één knolgewas, verwijdert de schil, raspt het fijn en perst het sap door een kaasdoek. Al het verkregen sap wordt gemengd met 2 theelepels honing. U moet het driemaal daags 1 eetlepel innemen, vlak voor de maaltijd.
4. Ook maakt men op basis van radijs een alternatief voor mosterdpleisters. Om het gewenste verwarmende effect te krijgen, neemt u op 1 kopje geraspte radijspulp een paar teentjes knoflook. Dit mengsel brengt u aan op de huid onder het schouderblad. Het moet verwarmen, maar als het hevig brandt op de huid, verwijdert u de geïmproviseerde 'mosterdpleister' onmiddellijk. Zelfs als er geen branderig gevoel was, zal de huid op die plaats rood zijn, maar dat is normaal. U moet het insmeren met olie of een voedende crème. De procedure wordt 's nachts uitgevoerd.
5. Vergelijkbare kompressen worden gebruikt bij reuma en ischias. Er is nog een variant: op drie delen radijssap neemt u twee delen honing en één deel wodka. U kunt een beetje zout toevoegen. Dit alles mengt u en brengt u aan op het probleemgewricht, dat u eerst aanbevolen wordt te stomen. Het mengsel wordt daarbij licht ingewreven om het gewenste effect te krijgen, maar u kunt het ook eenvoudigweg met een verband 10 minuten fixeren.

Zwarte rammenas in de cosmetologie

Voor het gezicht

Dankzij de unieke samenstelling wordt zwarte radijs veel gebruikt in de huiscosmetologie. U kunt er bijvoorbeeld de volgende middelen mee bereiden:

1. Voedend masker. U neemt één knolgewas, raspt het fijn, neemt 1 eetlepel van de verkregen massa, mengt dit met 1 theelepel bloemenhoning en 1 eetlepel vette zure room, en voegt een beetje olijfolie toe. Dit middel brengt u in één laag aan op de huid van het gezicht, die u eerst heeft gereinigd en met een voedende crème heeft ingesmeerd. Als er een onaangenaam branderig gevoel ontstaat, kunt u het mengsel beter direct afspoelen. Als dat niet gebeurt, kunt u een tweede laag aanbrengen. Na 10 minuten verwijdert u het masker met warm water, wast u het gezicht nogmaals met koud water en brengt u een voedende crème aan. Het middel voedt niet alleen de gezichtshuid, maar trekt deze ook strakker en geeft een gezonde teint.
2. Masker voor een vette huid. U neemt 1 eetlepel geraspte radijspulp, gemengd met een losgeklopte rauwe eierdooier. Het middel brengt u gedurende 20 minuten op de huid aan en verwijdert het daarna met een wattenschijfje dat u in slappe groene thee heeft gedoopt. Na 10 minuten kunt u het gezicht grondig met koud water wassen.
3. Verjongend masker. U neemt 2 eetlepels fijn geraspte radijs, mengt dit met 1 eetlepel versgeperst aloë-sap en dezelfde hoeveelheid gezette groene thee. Alle ingrediënten mengt u grondig en brengt u gedurende 15 minuten aan op de voorbereide gezichtshuid, waarna u het met koud water afspoelt.

De vrij scherpe stoffen in de radijspulp helpen sproeten te verwijderen. Hiervoor worden verschillende recepten gebruikt. U perst bijvoorbeeld het sap uit de geraspte pulp, verdunt het met zuiver water in gelijke verhouding en dept de probleemplekken van de huid af met een wattenschijfje dat in deze vloeistof is gedrenkt. De procedure moet u 's ochtends en 's avonds herhalen. Het heeft ook een blekend effect.

U kunt een eenvoudiger masker maken. De radijs wordt grondig gewassen, geschild en in zo dun mogelijke plakjes gesneden. Deze worden aangebracht op de probleemzones van het gezicht, die eerst zijn ingesmeerd met cosmetische olie. Deze applicatie blijft ongeveer 20–25 minuten op de huid als er geen branderig gevoel is. Daarna worden de plakjes verwijderd en wordt het gezicht afgeveegd met een watje gedrenkt in koele melk. Na 15–20 minuten wordt het gezicht gewassen met koud water.

Voor het haar

Ook op basis van radijs kunt u een masker voor vet haar maken. Net als in andere gevallen wordt het vruchtvlees geraspt en voegt u brandnetelafkooksel toe (1 eetlepel plantaardig materiaal per kop kokend water). Het mengsel brengt u op de hoofdhuid aan en masseert u voorzichtig in de haarwortels. Daarna doet u een plastic kapje op en wikkelt u er een handdoek omheen. Na een half uur verwijdert u het masker. De behandelingskuur is 4–8 keer in een maand, gevolgd door een lange pauze van 8 weken.

Nadelen en contra-indicaties

Hoewel radijs over het algemeen veel nuttige elementen bevat en wordt erkend door de officiële geneeskunde, kan overmatig gebruik ervan leiden tot negatieve gevolgen. In het bijzonder kunnen de stoffen in radijs het tandglazuur aantasten. Onderzoek heeft ook aangetoond dat bij langdurig gebruik radijs een negatieve invloed kan hebben op de psycho-emotionele toestand en zelfs depressie kan veroorzaken. Dit geldt met name in gevallen waarin men een tinctuur van radijs op alcohol of wodka gebruikt.

Als radijs niet alleen af en toe in het dieet wordt opgenomen, maar regelmatig als geneesmiddel wordt gebruikt, moet u hiermee rekening houden. Over het algemeen wordt aanbevolen om een behandelingskuur niet langer dan drie weken te laten duren, waarna een pauze moet worden ingelast. Bovendien mogen er per jaar niet meer dan twee behandelingskuren worden uitgevoerd. Deze beperkingen gelden voor volwassenen. Voor kinderen zijn ze nog strenger: de kuur mag niet langer dan een week duren.

Tot de absolute contra-indicaties voor het eten van radijs behoren hart- en vaatziekten, aandoeningen van het maag-darmkanaal, de nieren en het hepatobiliaire systeem. Ook mag deze knolgewas niet worden gegeten bij individuele intolerantie.

Hoe u zwarte rammenas kiest en bewaart

Bij het kiezen van radijs is het belangrijk om erop te letten dat deze heel is, zonder scheuren. Elke knol moet op gewicht worden gecontroleerd: een kwalitatief goede radijs moet zwaar zijn. Als hij licht lijkt, betekent dit dat hij van binnen ofwel hol is ofwel een slappe structuur heeft.

Radijs kan gedurende de hele winter worden bewaard en zal al die tijd zijn geneeskrachtige eigenschappen behouden. Het belangrijkste is om kwalitatief goede exemplaren te selecteren voor opslag; de rest moet worden weggegooid of onmiddellijk worden gebruikt (vooral als ze klein zijn). Laat geen slappe of zachte knollen achter voor opslag, noch knollen met mechanische beschadigingen of tekenen van rot. Als er zelfs maar kleine beschadigingen zijn, is de kans groot dat de knol niet alleen zelf bederft, maar ook het bederf van andere groenten veroorzaakt.

Om de radijs voor te bereiden op opslag, moet u eerst het loof verwijderen. Overigens werd deze knolgewas in de oudheid zonder afval gebruikt, en zelfs vandaag beweren sommige koks dat het loof van radijs aan salades kan worden toegevoegd. Hoe dan ook, u moet het met een scherp mes afsnijden, zodat de vrucht lang vochtig blijft. Als u het met de hand aftrekt, kunt u de groente beschadigen en zal deze snel bederven.

Veel hangt af van wanneer de vruchten precies geoogst zijn. Als dat, zoals vaak in de herfst, bij vochtig weer gebeurt, moet u ze eerst drogen in een goed geventileerde ruimte, zonder direct zonlicht. De maximale tijd dat radijs in een gewone ruimte bewaard kan worden, is 2 weken vanaf het oogstmoment. Daarna moet u deze in de kelder plaatsen.

In de winter moet u radijs bewaren in een houten bak. Maar u moet op de bodem van zo'n kist vochtig zand strooien. En elke volgende laag groenten moet u ook bedekken met vochtig zand. Dit vormt ook de bovenste laag in de houten kist. Gedurende de winter moet u de conditie van de radijs in deze kist controleren, en het zand moet u, naarmate het droogt, licht bevochtigen met water.

Radijs mag niet worden bewaard naast fruit van fruitbomen. Deze geven stoffen af aan de lucht die de kieming van knolgewassen stimuleren, waardoor ze sneller bederven. De beste buren voor radijs zijn andere knolgewassen, zoals aardappelen en wortelen. Dat komt doordat aardappelen zelf wat vocht afgeven aan de lucht, waardoor ook de radijs voldoende stevig en sappig blijft.

Het is duidelijk dat niet iedereen de mogelijkheid heeft om radijs in een kelder te bewaren. In dat geval is een balkon ook geschikt, maar alleen als het beglaasd is en de temperatuur er, zelfs in de winter, niet onder nul daalt. De knolgewassen moeten dan in stevige plastic zakken worden gedaan, waarin u voorzichtig gaten maakt voor luchtcirculatie. Bij strenge vorst, wanneer de temperatuur op het balkon daalt, wordt aanbevolen om de groenten met een warme deken te bedekken.

Kunt u ze invriezen

Zwarte radijs kan worden ingevroren; in dat geval behoudt het alle voedingsstoffen. Neem hiervoor hele vruchten, was ze grondig onder stromend water en droog ze vervolgens op natuurlijke wijze in een binnenruimte. Hoewel velen denken dat de schil niet verwijderd hoeft te worden, moet u er rekening mee houden dat het na het invriezen veel moeilijker is om de radijs te schillen, dus is het beter om dit van tevoren te doen.

Zoals al gezegd, wordt het loof van de knolgewassen met een scherp mes afgesneden, samen met de toppen; de wortels worden ook afgesneden. De voorbereide groenten kunnen in partjes, kleine stukjes of zelfs geraspt worden op een grove rasp. In ieder geval laat men ze even uitlekken en stopt men ze vervolgens in bakjes of plastic zakken die worden gebruikt voor het invriezen.

Sommige huisvrouwen vriezen zelfs mengsels in die ze later gebruiken voor het bereiden van een hapje. Als voorbeeld kan een voorbereiding van zwarte rammenas, wortel en een niet al te zoete appelsoort worden genoemd (alle componenten worden in een verhouding van 1:1:3 genomen). De rammenas wordt geschild en op een grove rasp geraspt, waarna het sap wordt uitgeperst. Rauwe wortels en appels worden in niet al te fijne reepjes gesneden. Vervolgens worden alle componenten gemengd, in voorbereide bakjes gedaan en in de vriezer gezet.

Geraspte rammenas wordt op zichzelf ingevroren voor medicinale doeleinden. Men wast, schilt en raspt deze op een grove rasp, laat het sap uitlekken en let er daarbij op dat de massa niet volledig uitdroogt. Vervolgens doet men de geraspte groente in plastic zakken of plastic bakjes (bij voorkeur portieverpakkingen) en zet deze in de vriezer.

Wat u van zwarte rammenas kunt bereiden: recepten

Zwarte rammenas wordt meestal rauw gegeten, toegevoegd aan salades. Inderdaad blijft in dat geval (zonder warmtebehandeling) veel meer van de nuttige stoffen behouden. Dat betekent echter niet dat u rammenas nergens anders voor kunt gebruiken. Het witte vruchtvlees is rauw knapperig en heeft een pittige smaak, maar daarin zijn romige nuances te herkennen die na warmtebehandeling sterker worden.

Als u de bitterheid verwijdert, kunt u zwarte rammenas bakken, stoven, koken en marineren, aan soepen toevoegen en er puree van maken. Sommige koks raden aan de knol in dunne plakjes te snijden en er chips van te maken, die bijzonder lekker worden in combinatie met een dikke en zoetige saus. Ook kunt u zwarte rammenas met pompoen koken, honing toevoegen en een zoet-pittig dessert bereiden.

Groentevoorgerecht

Hoewel zwarte rammenas onder de juiste omstandigheden de hele winter bewaard kan worden, kunt u er ook uitstekende bereidingen van maken. U kunt bijvoorbeeld een groentenhapje bereiden, waarvoor voor 400 g zwarte rammenas 100 g wortel en 100 g paprika, enkele teentjes knoflook en dille – tot 50 g – nodig zijn. Neem 1 eetlepel suiker en 1 eetlepel zout. Ook is 40 ml tafelazijn nodig.

De bereiding is niet moeilijk. De rammenas wordt gewassen, geschild en op een grove rasp geraspt; vervolgens worden hieraan in plakjes gesneden teentjes knoflook en fijngehakte kruiden toegevoegd. De paprika wordt in reepjes gesneden, en de wortel dient eveneens op een grove rasp te worden geraspt. De paprika en wortel worden aan de kook gebracht en 5 minuten op laag vuur gelaten, daarna afgegoten, aan de rammenas toegevoegd, waarna zout, suiker en azijn worden toegevoegd en alles goed wordt gemengd. De groentemassa wordt in potten gedaan die vooraf zijn gesteriliseerd, en met kokend water overgoten zodat het de groenten licht bedekt. De potten worden afhankelijk van het volume 10–15 minuten gepasteuriseerd. Daarna worden ze gesloten en onder een deken gezet totdat ze zijn afgekoeld.

Salade

Zwarte rammenas kunt u aan salades toevoegen. Zeker in de winter, bij gebrek aan tomaten, komkommers en paprika, gaan bieten en kool snel vervelen. Maar zwarte rammenas kan voor afwisseling in het dieet zorgen. U kunt bijvoorbeeld een salade met wortel, rammenas en komijn maken. Hiervoor gebruikt u op 2 wortels 1 zwarte rammenas, een paar teentjes knoflook, een halve citroen en een snufje komijn. Zout en walnoten naar smaak. Voor de dressing gebruikt u olijfolie. De wortel en rammenas schilt u, wast u grondig en raspt u vervolgens op de fijnste rasp. De knoflook en noten hakken fijn, mengen met de groenten, brengen op smaak met citroensap en olijfolie en bestrooien met komijnzaadjes.

Vulling voor vegetarische pelmeni

U kunt van zwarte rammenas een vulling voor vegetarische pelmeni maken. Voor het deeg heeft u, zoals gewoonlijk, op 1,5 kopje bloem 1/2 kopje water, een half ei en zout naar smaak nodig. Voor de vulling gebruikt u 250 g rammenas, een paar sprieten lente-ui en 1,5 eetlepel plantaardige of roomboter. De rammenas schilt u, wast u en raspt u op een grove rasp. Om de bitterheid te laten verdwijnen, wordt de massa licht gebakken in plantaardige of roomboter met toevoeging van zure room. Daarna mengt u de rammenas met de fijngesneden lente-ui – dat is dan de vulling. De pelmeni worden verder op de gebruikelijke manier bereid.

Hoe u de bitterheid uit zwarte rammenas verwijdert

Een van de redenen waarom zwarte rammenas in de keuken niet bijzonder populair is, is de bittere smaak. Veel huisvrouwen denken dat het voldoende is om simpelweg de schil te verwijderen om van de bitterheid af te komen, omdat juist de schil de bron van de problemen is en ook een onaangename geur geeft. Maar in werkelijkheid is dat volstrekt onvoldoende om de smaak van zwarte rammenas te verzachten. U kunt beter een van de volgende methoden gebruiken:

1. De rammenas wordt gewassen, geschild en in vrij dunne plakjes van niet meer dan 2 cm dik gesneden. Vervolgens wordt er een kleine hoeveelheid koude melk over gegoten. Als de rammenas bijzonder bitter is, kunt u hem beter niet snijden, maar op een grove rasp raspen. Laat hem een half uur in de melk staan. Daarna wordt de rammenas, in plakjes of stukjes, uitgeknepen, indien gewenst met water afgespoeld en vervolgens gebruikt voor het beoogde gerecht.
2. De rammenas wordt geschild, in plakjes gesneden en overgoten met koud water waaraan een beetje zout is toegevoegd. Laat het water 20 minuten staan en giet het daarna af. Deze methode behoudt de pittigheid zonder de bitterheid.
3. Het gewassen, geschilde en geraspte vruchtvlees van de rammenas wordt gemengd met fijngesneden wortel. Dit mengsel, waarin de zoete knol de bittere neutraliseert, kan als basis dienen voor de meest uiteenlopende salades.
4. De geschilde rammenas wordt op een speciale rasp voor Koreaanse wortel geraspt en overgoten met heet water, maar niet met kokend water. Laat het 3 minuten staan, giet daarna het water af en besprenkel de rammenas met citroensap.
5. De rammenas wordt gewassen, geschild, op een grove rasp geraspt en met zout bestrooid. Na verloop van tijd komt er sap vrij. Dit wordt uitgeknepen en het resterende vruchtvlees wordt afgespoeld, waarna het niet meer bitter is.

Ten slotte is er nog een manier. U moet de geraspte radijspulp in koud water leggen en er zoveel mogelijk ijsblokjes aan toevoegen. Na 20 minuten kunt u de pulp uitpersen en gebruiken voor culinaire doeleinden.

Interessante feiten over rammenas

1. Hoewel rammenas als een typisch Russisch product wordt beschouwd, komt het eigenlijk uit het Middellandse Zeegebied. De plant wordt al meer dan 4000 jaar in de landbouw geteeld en het begon allemaal in het oude Egypte. Er zijn zelfs documenten bewaard gebleven over hoeveel rammenas werd gebruikt door de arbeiders die de piramide van Cheops bouwden. Van daaruit kwam rammenas naar het antieke Griekenland, waar het erkenning kreeg van artsen, waaronder de beroemde Hippocrates, de vader van de geneeskunde. In het dieet van de inwoners van Hellas speelde het een prominente rol, naast wortelen en bieten, want aardappelen waren in die tijd in Europa nog niet bekend.
2. Het is interessant dat in Azië andere soorten radijs voorkwamen. Maar zowel in Japan als in China speelde het een belangrijke rol, zowel in het dieet als in de huishoudelijke apotheek.
3. In Rusland begon men ongeveer 900 jaar geleden rammenas te verbouwen. Men dacht dat er zeven gerechten van gemaakt konden worden. Het werd zowel toegevoegd aan tjoerja, dat als voedsel voor armen werd beschouwd, als aan meer stevige hapjes. Tijdens de vastentijd was het dan ook een frequente gast op tafel. En hier komt dan ook het spreekwoord vandaan dat iets of iemand 'erger dan bittere rammenas' is.
4. Momenteel komen er in het wild acht soorten van de plant voor, en alles wat in de winkels wordt aangeboden, is dezelfde soort radijs, alleen in verschillende variëteiten.

Foto van zwarte radijs