Feijoa-jam: 10 recepten

Feijoa is een subtropische plant waarvan de vruchten ongelooflijk gezond zijn, zowel in rauwe vorm als in diverse gerechten en wintervoorraden. Elke herfst verschijnen er feijoa's in de winkelschappen, geteeld in de Kaukasus en de regio Krasnodar, maar ze hebben nog niet de verdiende populariteit verworven in de Russische keuken. Ondertussen verdienen ze dat wel, daarom is het aan te raden om een potje feijoa-jam in de koelkast te bewaren voor iedereen die seizoensziekten wil voorkomen.

Wat is feijoa?

De grote groene bessen van de feijoa zijn de vruchten van de gelijknamige boom (de botanische naam is Acca sellowiana). In het wild groeit hij in de bergen van Uruguay, Brazilië, Colombia en het noorden van Argentinië. Maar al in de jaren 1890 werd de boom naar het Russische Rijk gebracht en heeft hij zich wonderwel aangepast in de zuidelijke regio's. In Europa wordt feijoa geteeld in Spanje, Frankrijk, Sicilië, en in de VS in de staat Californië. Grote leveranciers van deze bessen zijn Australië en India. In Russische winkels worden meestal feijoa's verkocht die in Georgië of Azerbeidzjan zijn geteeld, en minder vaak uit de Krim of Sotsji.

Het zijn sappige donkergroene bessen met aan de bovenkant kelkbladen. De meeste variëteiten hebben een langwerpig-ovale vorm, hoewel er ook ronde en kegelvormige voorkomen. Het gewicht van een enkele bes kan 15 tot 60 gram zijn, ze worden gewoonlijk 5 cm lang, maar soms zijn er ook grotere exemplaren. Het is duidelijk dat men voor compote en jam het beste rijpe bessen kan nemen met een doorschijnend vruchtvlees en een groot formaat. De schil van rijpe feijoa's blijft donkergroen, al zijn er variëteiten met een gelige glans. De schil kan glad of bobbelig zijn en een anthocyaanlaag hebben – dat zijn allemaal normale varianten.

De smaak en het aroma van deze bes zijn moeilijk te beschrijven. Het komt doordat het tegelijkertijd aan ananas, kiwi en tuinaardbei doet denken. Dat wil zeggen, het is zowel zoet en fris als licht zuur.

De voordelen van feijoa-jam voor het lichaam

De smaak van feijoa is ongewoon maar aangenaam. En het allerbelangrijkste: het is een ware schat aan vitamines. En in rauwe vorm worden de vruchten van deze plant de hele herfst in winkels en op markten verkocht. Bovendien wordt feijoa vanwege de lage calorieën aanbevolen door diëtisten, en goed bereide jam ervan is ook gezond.

Het feit is dat feijoa veel jodium bevat. Wat dit betreft zijn de bessen goed vergelijkbaar met zeevruchten. Omdat ze meestal in kustgebieden worden geteeld, brengen de zeebriesjes extra vluchtig jodium met zich mee. Deze vruchten hebben daardoor een verhoogde waarde. De officiële geneeskunde raadt zelfs aan om deze bessen te consumeren bij bepaalde schildklierpathologieën, zoals hypothyreoïdie. Jodium is nodig voor de productie van thyroxine en andere schildklierhormonen. Het is zelfs nodig voor een gezond persoon om de stofwisseling te reguleren. Jodiumtekort leidt tot chronische vermoeidheid en depressie. Voor kinderen is het noodzakelijk voor een normale mentale ontwikkeling.

Bij langdurige verhitting wordt echter het grootste deel van het jodium vernietigd. Alleen de zogenaamde 'levende' jam behoudt het, waarvan het recept hieronder wordt besproken.

De gunstige eigenschappen van feijoa-jam worden ook veroorzaakt door andere stoffen die in deze vruchten aanwezig zijn. Hiertoe behoren appelzuur, pectines (ze normaliseren de spijsvertering en helpen gifstoffen af te voeren), evenals B-vitamines, waaronder foliumzuur – deze zijn nodig voor zowel de stofwisseling als voor de normale werking van het zenuwstelsel. Ook zijn de bessen nuttig vanwege het hoge gehalte aan ascorbinezuur: vitamine C in feijoa is bijna evenveel als in mandarijnen. En dit is nog een reden waarom 'levende' jam, die geen hittebehandeling heeft ondergaan, gezonder is dan klassieke jam.

Tot slot bevat feijoa-jam vitamine P. Het verlaagt niet alleen de bloeddruk, maar verbetert ook de conditie van de vaatwanden. De wrangachtige smaak van de bessen en de jam wordt veroorzaakt door de antioxidanten polyfenolen in de schil. Dit zijn voornamelijk tannines en catechinen, die bijvoorbeeld in groene thee voorkomen. Ze hebben een ontstekingsremmende werking, beschermen tegen kanker en voorkomen vroegtijdige veroudering. Om deze reden wordt aanbevolen om bij het maken van jam de schil niet te verwijderen.

Dus, jam van feijoa vruchten:

1. Heeft een tonificerende en algemeen versterkende werking.
2. Dient ter preventie van kanker.
3. Verhoogt de natuurlijke immuniteit.
4. Verbetert de conditie van de bloedvaten.
5. Zorgt voor een normale nierfunctie en verwijdert gifstoffen uit het lichaam.
6. Voorkomt depressie, helpt stress te verminderen en chronische vermoeidheid te verhelpen.
7. Heeft ontstekingsremmende eigenschappen.
8. Normaliseert de stofwisseling en bevordert gewichtsverlies.
9. Heeft een antibacteriële werking (het is bewezen dat de stoffen in deze bessen stafylokokken en E. coli doden).

Dankzij de unieke chemische samenstelling van de bessen wordt 'levende' jam aanbevolen aan zwangere vrouwen om het lichaam van alle nuttige stoffen en vitamines te voorzien. Het wordt ook beschouwd als een uitstekend natuurlijk middel tegen atherosclerose en arteriële hypertensie. Dankzij de antibacteriële eigenschappen helpt het bij pyelonefritis.

Het bereiden van feijoa-jam: recepten

Om de jam smakelijk en gezond te maken, moet u eerst kwalitatief hoogwaardige feijoa-vruchten kiezen. Zoals al gezegd, kunt u het beste grote vruchten nemen en deze zorgvuldig inspecteren, zodat de schil geen barsten of donkere vlekken vertoont. De schil mag ook niet glanzend zijn, dat geeft aan dat de vrucht nog niet rijp is (een ander teken hiervan is een groene steeltje). Helaas zijn de bessen die in de winkels worden verkocht vaak onrijp. Dit komt doordat het transport van bessen moeilijk is, omdat ze in rijpe toestand zacht worden.

Overigens is dit een andere manier om hun rijpheid te controleren. Rijpe vruchten zijn zacht; als u ze voorzichtig met uw vingers indrukt, geeft het vruchtvlees gemakkelijk mee. Als de vrucht hard is en niet reageert op indrukken, is hij niet rijp. Dat is niet erg; thuis kunnen de bessen enkele dagen op een warme plaats liggen om te rijpen.

Een betrouwbaardere manier om te controleren is het beoordelen van het vruchtvlees op de doorsnede. Rijpe vruchten hebben een doorschijnend, geleiachtig vruchtvlees. Dichter bij de schil blijft het compacter (overigens wordt het in de cosmetica gebruikt voor scrubs en maskers). De schil blijft groen; de kleur ervan zegt niets over de rijpheid. Onrijpe bessen hebben een groenachtig of melkwit vruchtvlees. Als het een bruine tint heeft, duidt dat erop dat de bessen overrijp zijn. U moet ze niet eten, ze kunnen diarree veroorzaken. Ze zijn om dezelfde reden niet geschikt voor jam. U kunt er echter sap uit halen, dat in de cosmetica wordt gebruikt.

Rauwe jam

"Levende" jam, die geen warmtebehandeling ondergaat, wordt als het gezondst beschouwd. Voor de bereiding heeft u bessen nodig, gemengd met suiker in gelijke verhoudingen. Als u van een licht zure smaak houdt, kunt u 0,7 kg suiker per 1 kg feijoa nemen, dat is 30% minder.

U moet de vruchten wassen, de topjes en steeltjes verwijderen. Vervolgens moet u de bessen door een vleesmolen draaien of in een blender pureren, zodat ze niet oxideren door contact met metaal, en citroen toevoegen. Daarna moet u ze met suiker bestrooien, roeren tot de suiker is opgelost en in gesteriliseerde potten verdelen, goed afgesloten met een plastic deksel.

Er bestaan vele recepten voor het bereiden van "levende" feijoa-jam die geen warmtebehandeling vereist. Hier zijn slechts enkele ervan:

1. Feijoa-jam met walnoten. Voor 1 kg bessen neemt u evenveel suiker, een citroen, walnoten naar smaak. U wast de bessen en overgiet ze met kokend water, pureert ze vervolgens in een blender samen met de schil en mengt ze met suiker, gemalen noten en citroen. De suiker in het recept kan worden vervangen door honing.
2. Feijoa-jam met gember en citroen. Op 500 g bessen neemt men evenveel suiker, 1 citroen, 3 eetlepels geraspte gemberwortel. De bessen worden gewassen, gedroogd, de steeltjes worden verwijderd, vervolgens worden ze samen met de gember en de suiker in een blender fijngemaakt. Hierna kan men het 2–3 maanden in de koelkast bewaren. Er is een tweede variant – na het fijnmaken in de blender wordt de massa in een pan gedaan, men voegt 0,5 kopje water toe, laat het 10–15 minuten koken en sluit het af in gesteriliseerde potten. Deze jam kan tot het einde van de winter worden bewaard en hoeft niet per se in de koelkast te worden gezet.
3. Jam van feijoa en appels. Op 1 kg feijoa neemt men evenveel appels, 1 kg suiker en 1 citroen (zodat het fruit niet verkleurt). De appels en feijoa worden gewassen, daarbij hoeft de schil niet verwijderd te worden. De appels worden gesneden, de zaadjes verwijderd, bij de bessen worden de toppen en steeltjes verwijderd, ze worden grof gesneden. De citroen kan in partjes worden gesneden en de pitjes worden verwijderd. Alle ingrediënten worden in een blender fijngemaakt en met de suiker gemengd, vervolgens over de bakjes verdeeld.
4. Jam van feijoa, kiwi, sinaasappel en druiven. Op 300 g feijoa-bessen neemt men twee kiwi's, één sinaasappel, 100 g druiven, de schil van één citroen. Suiker wordt naar smaak toegevoegd, rekening houdend met het feit dat druiven veel glucose bevatten. De vruchten moeten worden gewassen en geschild. Om minder werk aan de kiwi te hebben, kan men hem in tweeën snijden en het vruchtvlees eruit scheppen met een lepeltje. De sinaasappel wordt in partjes verdeeld en de pitjes worden verwijderd. Alle genoemde ingrediënten, behalve de druiven, worden door een vleesmolen gehaald of in een blender gemixt. De druiven worden heel gelaten. Ze worden aan de massa toegevoegd samen met de suiker, goed gemengd en vervolgens wordt het dessert over potten verdeeld. Het kan 2–3 weken in de koelkast worden bewaard en dankzij de citroenschil verliest het zijn mooie kleur niet.

Feijoa kan ook met ander fruit en noten worden gecombineerd (bijvoorbeeld hazelnoten of amandelen). De enige uitzondering is pinda.

Deze bessen combineren zeer goed met nectarine. Sommige huisvrouwen maken ook feijoa met pruimen. Maar met aardbeien wordt feijoa ook niet gekookt, hoewel er recepten voor tincturen op basis van deze twee bessen bestaan. Dit komt doordat een dergelijke jam versneld oxideert en zeer snel donker wordt. Men kan minder suiker aan het recept toevoegen, dan krijgt het dessert een zurige smaak. De zoetheid kan worden geregeld met honing en kaneel. Van de specerijen wordt soms ook vanille aan de jam toegevoegd.

Jam van feijoa en cranberry
De jam van feijoa en cranberry krijgt een zeer mooie kleur – dankzij de zuren in de bessen verliest het product zijn edele donkerrode tint niet. Voor 1 kg feijoa heeft u 0,5 kg cranberry en 1 kg suiker nodig (als de bessen te zuur zijn, kunt u honing toevoegen). Dit wordt in een blender tot een gladde massa gemengd. Vervolgens wordt de jam in potten verdeeld en afgesloten met een deksel. Cranberry bevat componenten waardoor dit mengsel vanzelf een beetje dikker wordt en geleert (net als bij rode bessen), dus het hoeft niet gekookt te worden, anders kan het te dik worden. Bovendien bevat cranberry veel vitamine C, wat kan worden vernietigd door verhitting.

Klassieke recepten

U kunt ook jam bereiden volgens het klassieke recept dat warmtebehandeling van het product vereist. Het bevat minder voedingsstoffen en er wordt vrij veel suiker aan toegevoegd, maar zelfs zo'n product biedt enig gezondheidsvoordeel. Zo bevelen ervaren koks de volgende varianten van dit dessert aan:

1. Klassieke jam van feijoa. Neem bessen en suiker in een verhouding van 1:1. De vruchten worden gewassen, gedroogd en fijngemaakt, maar de schil wordt niet verwijderd. De fijngemaakte bessen worden met suiker bestrooid, er wordt 0,5 kopje water toegevoegd, geroerd, aan de kook gebracht en vervolgens op laag vuur 5-7 minuten gekookt. Daarna laat u de jam afkoelen, brengt u het nogmaals aan de kook en laat u het weer afkoelen. Ten slotte wordt het eindproduct in met stoom behandelde potten gegoten en luchtdicht afgesloten met deksels.
2. Jam van hele feijoa's. U heeft 0,5 kg bessen, een kopje suiker, 1 eetlepel cognac of brandy en 0,5 l water nodig. Deze jam is vrij eenvoudig te bereiden; de hele handeling duurt ongeveer een uur. De hele vruchten zien er mooier uit en het suikergehalte in dit recept is verlaagd. De bessen worden gewassen en de schil wordt afgesneden om de zuurheid te verwijderen (maar deze wordt niet weggegooid). De geschilde vruchten worden in water met citroensap bewaard. In een pan met een vrij dikke bodem wordt de aangegeven hoeveelheid suiker opgelost, waarbij 3 eetlepels water worden toegevoegd. Dit mengsel wordt aan de kook gebracht en op laag vuur gehouden totdat de siroop donkerder wordt. Daarna wordt voorzichtig 0,5 liter kokend water toegevoegd, samen met de afgesneden schil van de feijoa, en 8 minuten gekookt, waarna het wordt gezeefd. In de gezeefde siroop worden de feijoa's toegevoegd, waarna het aan de kook wordt gebracht en 40 minuten op laag vuur wordt gelaten. Een paar minuten voor het einde wordt cognac of brandy toegevoegd en geroerd. Daarna kan de jam in voorbereide potten worden gegoten.
3. Karameljam met feijoa en gember. Voor 0,5 kg bessen neemt u een glas suiker, 0,5 liter water, 1 eetlepel gemberpoeder of 2 eetlepels geraspte gemberwortel (deze geeft een minder geconcentreerde smaak), 1 eetlepel cognac. Over het algemeen is het bereidingsproces hetzelfde als in het hierboven beschreven recept. Alleen in dit geval wordt de gember tegelijk met de feijoa-vruchten toegevoegd, aan de kook gebracht en gedurende 40 minuten gekookt.
4. Feijoa- en perenjam met toevoeging van muskaatwijn. De peer maakt dit dessert zachter, en de wijn onthult de smaak van het fruit. Voor de bereiding van de jam heeft u 0,5 kg feijoa, twee peren van elk ras, een glas suiker, 50 ml witte halfzoete muskaatwijn nodig. De bessen moeten worden gewassen, voorzichtig worden gedroogd, de top met de kelkblaadjes worden afgesneden, maar schillen is niet nodig. Vervolgens worden de feijoa's in een blender fijngemaakt en wordt de verkregen puree in een voorbereide kom gedaan. Van de peren wordt de schil afgesneden en worden ze van de zaden ontdaan, het vruchtvlees wordt in blokjes gesneden en aan de feijoapuree toegevoegd. Vervolgens worden de vruchten met muskaatwijn overgoten, grondig gemengd, aan de kook gebracht en nog 15 minuten op laag vuur gelaten. Gedurende deze tijd wordt de massa geroerd om aanbranden te voorkomen. Vervolgens wordt de kom van het vuur gehaald, wordt de suiker toegevoegd en wordt deze enkele minuten gelaten tot hij is gesmolten. Daarna wordt de kom weer op het vuur gezet en nog 10-15 minuten gekookt, waarbij u niet vergeet te roeren. Daarna wordt de jam in potten gegoten en op de gebruikelijke manier afgesloten.

Het voordeel van feijoa is dat het met vrijwel alle bessen en vruchten kan worden gecombineerd. Dit maakt het mogelijk om de frisse smaak te behouden en de tint van de jam aangenamer te maken.

Feijoa-confiture

U kunt bijvoorbeeld een confituur van feijoa, meloen en perziken bereiden. Dit is in wezen een variëteit van jam die wordt verkregen door bessen en vruchten in suikersiroop in te koken om uiteindelijk een geleiachtige massa te krijgen. Dit maakt het mogelijk om de scherpe of ongewone smaak van het fruit enigszins te verzachten, dus voor feijoa is dit een uitstekende optie. Bovendien hoeft u in dit geval de vruchten niet eens te koken.

Voor de bereiding van de confituur neemt u 250 g feijoa, perziken, meloen, 350 g suiker, 3,5 eetlepels gelatine (reeds bereid), verse sinaasappelschil, een paar kruidnagels. De meloen wordt van de pitten ontdaan, nadat u eerst de schil hebt afgesneden. De perziken worden aanbevolen om te blancheren, de schil te verwijderen en in dunne plakjes te snijden. Maar dat hangt af van het perzikras. In sommige gevallen volstaat het om het oppervlak onder koud water te wrijven om het dons te verwijderen. De feijoa wordt in plakjes gesneden, de schil kan blijven zitten. Alle gesneden vruchten worden met suiker gemengd, de gelatine wordt toegevoegd, afgedekt en een nacht in de koelkast gezet, zodat na het vrijkomen van sap een geleiachtige massa ontstaat. In de sinaasappelschil worden de kruidnagels gestoken, 3-4 minuten gekookt, afgekoeld en aan de confituur toegevoegd voor de aroma.

Het bewaren van feijoa-jam

In rauwe vorm is feijoa maar zeer kort houdbaar. De maximale bewaartijd is 2–5 dagen bij kamertemperatuur. In de koelkast kunt u het echter gemakkelijk een hele maand bewaren. Dit geldt ook voor 'levende' jam van bessen die met suiker zijn fijngemaakt. Als er echter citroen en gember aan worden toegevoegd, wordt het niet donkerder en zorgen de stoffen in deze toevoegingen ervoor dat de jam langer houdbaar is – 2–3 maanden. Het donker worden van de jam betekent trouwens niet dat het bedorven is. Het is slechts het gevolg van het feit dat het vruchtvlees de bovengenoemde nuttige stoffen bevat – antioxidanten of polyfenolgroepen. Hun oxidatie vindt plaats in een alkalische omgeving of onder invloed van lucht. Daarom wordt aanbevolen om de potten met een luchtdichte deksel af te sluiten. Bovendien verhindert de aanwezigheid van citroensap het oxidatieproces. Het invriezen van met suiker fijngemaakte bessen wordt echter afgeraden. Invriezen zal ook een deel van de nuttige stoffen vernietigen.

Klassieke feijoajam die aan de kook is gebracht, kan een jaar lang worden bewaard zonder de potten in de koelkast te zetten. Maar dan moeten alle regels worden nageleefd:

1. U moet de jam uitsluitend in luchtdicht afsluitbare glazen potten gieten. Het optimale volume is 0,5 liter, zodat ze niet te lang open blijven staan.
2. Voordat u de jam in de potten giet, moet u ze steriliseren. Dit kunt u in water of in stoom doen, het maakt niet uit.
3. Giet onder geen beding de bereide jam ('levend' of klassiek) in een vochtige container. U moet de pot eerst omdraaien met de opening naar beneden op een papieren servet en wachten tot hij volledig droog is. Om tijd te besparen kunt u de potten op de laagste temperatuur in de oven drogen.
4. De deksels moeten onbeschadigd zijn, met een gelijkmatige laag. Het beste is als het metaal een polymeerlaag heeft (zogenaamde 'witte' deksels – ze oxideren niet).
5. Voor levende jam, die relatief kort houdbaar is, kunt u polymeerdeksels gebruiken. Maar het wordt aanbevolen om de hals van de pot van tevoren af te sluiten met meerdere lagen bakpapier.
6. Hoe meer suiker, hoe meer citroensap er nodig is, dit voorkomt schimmelvorming in de potten. En hoe dikker het product, hoe beter, omdat het risico op bederf afneemt.

U hoeft jam die een hittebehandeling heeft ondergaan niet in de koelkast te bewaren. Maar het is nog steeds aan te raden een koele plaats te kiezen. In het ideale geval is een speciaal ingerichte voorraadkast of kasten op een onverwarmd balkon geschikt. Vermijd daarbij direct zonlicht op de potten, de jam oxideert en bederft sneller onder invloed van zonlicht. In een eengezinshuis wordt afgeraden feijoajam in de kelder te zetten, omdat deze door de lage temperatuur kan bederven en bij een plotselinge koudegolf de pot gewoon 'openscheurt'.

Jam dat een warmtebehandeling heeft ondergaan, kan minstens een jaar worden bewaard. Sommige koks denken dat het zelfs meerdere jaren kan blijven staan, omdat feijoa niet dezelfde pitten heeft als bijvoorbeeld kersen, die veel giftig blauwzuur bevatten. En als feijoa wordt gekookt met appels, perziken of abrikozen, dan is het aanbevolen om de pitten eruit te halen. Maar het is toch beter om geen risico's te nemen: een jaar is de optimale termijn.

Interessante feiten over feijoa

Europeanen ontdekten het bestaan van feijoa pas in 1815. Het werd ontdekt door de Duitse bioloog Friedrich Sellow tijdens zijn expeditie naar de jungle van Brazilië. De plant is echter niet naar hem vernoemd, maar naar de natuuronderzoeker João de Silva Feijó, die overigens ook heeft bijgedragen aan het onderzoek van Brazilië. Een nog interessanter feit is dat de natuuronderzoeker zelf de achternaam Barbosa droeg en zijn pseudoniem aannam ter ere van de filosoof Feijó y Montenegro, die populair was in zijn jeugd. Dat is een behoorlijk ingewikkeld verhaal geworden.

Wat valt er nog meer interessants te vertellen over feijoa? Bijvoorbeeld, de volgende feiten:

1. Deze plant bloeit met zeer mooie witte bloemen met een heel vuurwerk van rode meeldraden. In het wild worden ze bestoven door kleine kolibries. Voor de tuinvariant van feijoa blijft alleen de optie met bijen over.
2. De bloemblaadjes van feijoa worden ook als eetbaar beschouwd; ze hebben een lichtzoete smaak. Ze worden óf aan fruitsalades toegevoegd, óf gedroogd en gebruikt om thee te zetten.
3. Voor Europeanen doet de smaak van feijoa denken aan aardbeien, en voor inwoners van Latijns-Amerika aan guave; in deze landen worden de bessen vaak ananasguave genoemd.
4. In Europa begon men feijoa te kweken in Frankrijk in de jaren 1890, onder impuls van de Franse botanicus Édouard André.
5. In Nieuw-Zeeland heeft feijoa zich vanaf het begin goed aangepast. Tegenwoordig worden hier recordopbrengsten van deze bes geoogst. Daarom zijn er in het land talloze manieren bedacht om het te verwerken. Feijoa wordt toegevoegd aan verschillende vruchtenlimonades, er wordt wijn en cider van gemaakt, jam en rauwe jam bereid, het wordt gebruikt als vulling voor taarten, en er wordt zelfs ijs en yoghurt van geproduceerd. Maar bijzonder succesvol is de lokale wodka, waaraan naast feijoa ook exotische ingrediënten zoals passievrucht, kiwi en manukahoning worden toegevoegd.
6. Het schillen van rijpe feijoa-vruchten is vrij lastig. Het vruchtvlees is zacht, maar de schil is hard en kan soms de smaak bederven door de zuurheid. Als de vruchten groot zijn, worden ze gewoon doormidden gesneden en wordt het vruchtvlees eruit gehaald met een theelepel. Als u het eenmaal onder de knie hebt, kunt u de bessen gewoon breken en de inhoud van de helften rechtstreeks in uw mond knijpen.
7. In sommige landen wordt feijoa gedroogd, nadat het eerst in schijfjes is gesneden. Ze kunnen later worden gegeten met andere gedroogde vruchten; ook worden ze als thee gezet, net als de schil. En er wordt ook compote van gekookt.

Interessant is ook dat het woord 'feijoa' in het Russisch vrouwelijk is (omdat het een bes is – zoals aardbei, framboos of bosbes) en wordt beschouwd als een onverbogen zelfstandig naamwoord. Er wordt echter geen bijvoeglijk naamwoord van afgeleid, hoe grappig sommige mensen ook proberen te zijn.